De pionier

In de vrije uurtjes

Leeuwarden, 1970 - 1980

16 maart 2012

De pionier / DEEL 8

0 reacties

“Is jouw vader een van de mannen van de blikfabriek?” Als ik het vermoeden bevestig, begint de Friezin van middelbare leeftijd zo te grinniken dat ik blij ben dat ze mijn vader niet persoonlijk kent. “Dat waren exotische mannen met van die geweldige krullen.” De donkere lokken van mijn vader waren gelukkig niet voor lang, hij werd op jonge leeftijd kaal. Je zou zeggen dat de Marokkaanse spaarders met het oog op terugkomst in Marokko een sober leven leidde in Nederland maar niets is minder waar.

Het leven als blikkenmaker

Leeuwarden, 1970 - 1973

7 maart 2012

De pionier / DEEL 7

0 reacties

Terwijl mijn vader, Lahcen, zijn mouwen opstroopte om in de blikfabriek aan de slag te gaan, wist hij niet dat hij exact negentien jaar later vader zou worden van zijn vijfde dochter. Als de buit binnen was, zou mijn vader weer terugkeren om in Marokko een nieuwe start te maken. De buit viel tegen en van terugkeer naar Marokko was voorlopig geen sprake, hij wortelde zich in Leeuwarden. Mijn vier oudere zussen zijn allemaal in de Friese hoofdstad geboren. Uitgerekend negentien jaar later besloot mijn familie om terug te keren en ben ik, het vijfde kind uit het gezin, geboren op de plek waar het verhaal begonnen is: Rabat-Salé.

'Als ratten in de val'

16 februari 2012

De pionier / DEEL 6

0 reacties

Er is werk genoeg, maar aan woningruimte is er gebrek. Tot ver in de jaren ’60 vierde de woningnood hoogtij. De bedrijven, die toestemming kregen om te gaan werven in het buitenland, waren verplicht om zelf voor woonruimte zorgen. Slechts 4000 Marokkanen zijn via de officiële werving naar de Nederlandse fabrieken gehaald. De meeste Marokkanen kwamen op eigen initiatief en moesten zelf voor onderdak zorgen.

Vijfentwintig mannen onder één dak

Leeuwarden, 1970/1971

2 januari 2012

De pionier / DEEL 5

0 reacties

“Zocht de blikfabriek naar koks met kennis van de buitenlandse keuken?” vraagt Lahcen lachend, “Die hadden ze dan niet gevonden!” De twee koks hielden het bij de Hollandse pot. In het pension werd er regelmatig aardappeltjes of soep geserveerd. “Dat vond ik niet lekker,” zegt Lahcen “ik was er niet aan gewend.”

‘Zij noemden ons: mooie jongens’

Leeuwarden, mei 1970

24 oktober 2011

De pionier / DEEL 4

0 reacties

De blikfabriek had voor Lahcen een paspoort laten maken en een enkele reis naar Amsterdam geboekt. Lahcen ging voor het eerst de landsgrenzen over. “Toen we aankwamen was buiten alles was groen, er reden schone auto’s rond en er liepen mannen op klompen met sigaren in de mond.” Ondertussen maakte Leeuwarden zich klaar voor de komst van Marokkanen. Een aankondiging werd geplaatst in de Leeuwarder Courant: “Aanstaande vrijdag tussen half tien en half twaalf arriveren in Leeuwarden de eerste buitenlandse arbeiders in groepsverband. Het gaat hier om een vijfentwintigtal Marokkanen.”

Marokkaanse arbeiders werven

17 oktober 2011

De pionier / DEEL 3

0 reacties

“Het lijkt alsof u op een slavenmarkt staat.” Simon Evert Jongejan, de man die Marokkaanse gastarbeiders voor Nederland werft en selecteert, kijkt even beduusd en schiet in de ontkenning. “Dat is geheel niet waar!”

'Dat ík naar Nederland zou komen?'

Rabat, 1970

10 oktober 2011

De pionier / DEEL 2

0 reacties

“Nooit had ik gedacht dat ik naar Nederland zou komen. Om een uitnodiging van het arbeidsbureau in handen te krijgen moest je geld hebben. Dat had ik niet.” Als Lahcen naar de garage in Rabat fietst om een proefdag te draaien, ziet hij onderweg honderden mannen in een rij staan. Hij stopt uit nieuwsgierigheid en vraagt aan een van hen wat hier gebeurt. Het zijn de Nederlanders. Ze zijn op zoek naar Marokkaanse gastarbeiders die verstand hebben van metaal. Geen geld of uitnodiging, toch was Lahcen één van de vijfentwintig geselecteerden.

Krotten in Casablanca

3 oktober 2011

De pionier / DEEL 1

0 reacties

Ed van Westerloo staat in 1965 tussen de krotten in Casablanca en doet verslag van de uitzichtloze situatie in Marokko. “Dat wij rijk zijn hebben we te danken aan deze armoede. Onze welvaart steunt op deze ellende.”

Lahcen de pionier

Tijdelijk is blijvend

26 september 2011

0 reacties

Een verhaal over de komst en ontwikkelingen van de Marokkaanse arbeiders in Nederland gaat door de ogen van Lahcen, hij kwam 41 jaar geleden naar Nederland. In 1970 was hij een van de uitverkorenen om als gastarbeider naar de blikfabriek in Leeuwarden. Lahcen vertelt hierover maar ook over zijn komst, over het leven in de fabriek én over de omslag waarin de arbeiders niet langer te gast waren.