Vierhonderd jaar bilaterale betrekkingen Nederland en Australië

In 2006 is het namelijk vierhonderd jaar geleden dat de Nederlandse kapitein Willem Janszoon met zijn VOC-schip de Duyfken strandde op de Australische kust. Na Willem Janszoon volgden meer Nederlanders, die langzaam maar zeker het nieuwe werelddeel in kaart brachten. Namen als Cape Keerweer en Duyfkenpoint herinneren aan de vroege Nederlandse aanwezigheid in Australië.

Tijdens de viering in 2006 wordt ook stilgestaan bij de bijzondere militaire relatie tussen Nederland en Australië tijdens de Tweede Wereldoorlog. Australië raakte direct betrokken bij die oorlog toen het land zich in 1939 achter moederland Engeland schaarde, en de oorlog aan Duitsland verklaarde. De Australische bevolking merkte aanvankelijk weinig van de oorlog die voornamelijk in Europa werd gestreden.

Voor Australië vormde de expansiedrift van Japan een groot gevaar. Nederland had dezelfde angst aangaande haar kolonie Indië. Die angst bleek gegrond toen Japan Pearl Harbor aanviel in 1941. Als reactie op de Japanse aanval gingen Nederland en Australië op militair gebied intensief samenwerken.

De samenwerking kon niet voorkomen dat Japan in januari 1942 Nederlands Indië binnenviel. Onder de 'American-British-Dutch-Australian Command' (Abdacom) verenigden de geallieerde strijdmachten zich, om de oorlog in de Pacific voort te zetten. Tijdens de Japanse bezetting van Indië werden Nederlandse gedwongen te evacueren. Velen van hen weken uit naar Australië. Daar zetten ze de strijd door en verdedigen ze tot het eind van de oorlog het continent tegen Japan.

Een ander thema dat tijdens de viering aan bod komt, is de massale emigratie van Nederlanders naar Australië in de jaren vijftig en zestig. Omdat de vooruitzichten in het naoorlogse Nederland weinig hoopgevend waren, vertrokken veel Nederlanders naar Australië, waar op dat moment een grote vraag was naar arbeiders en boeren. De Nederlandse regering stimuleerde deze emigratie, omdat de bevolking sterk groeide en de werkloosheid in de agrarische sector toenam.

Maar liefst 160.000 Nederlanders waagden tussen 1947 en 1971 de oversteek naar Australië. Na wekenlange bootreizen werden ze opgevangen door de Australische overheid, die een intensief immigratiebeleid voerde. Behalve de regering speelde ook de kerk een actieve rol in het bevorderen van de integratie van de nieuwkomers.

(bron:http://www.nederland-australie2006.nl/geschiedenis/nl/html/index.html)

Marl Pluijmen