Main Content

Over kerkklokken en hun geschiedenis Tilburgse kerkklok weer in overtreding

  • 23 augustus 2007
Kerkklok Margarita Mariakerk Tilburg
Zoom
Kerkklok Margarita Mariakerk Tilburg

NOS meldt: De Heilige Margarita Mariakerk in Tilburg heeft opnieuw de geluidsnormen overschreden. Vanochtend om 07.15 uur produceerden de kerkklokken 82 decibel, ver boven de grens van 70 decibel. De parochie krijgt daarom voor de derde keer een dwangsom van e. 5000 opgelegd. De gemeente bepaalde vorige week na klachten uit de buurt dat het klokgelui 's morgens onder de 70 db moet blijven. Aanvankelijk trok de pastoor zich daar niets van aan, daarna liet hij de klokken niet meer luiden en later bleek dat de klokken toch binnen de norm konden blijven. Waarom de geluidsnorm nu toch weer is overschreden, is onbekend.

Over kerkklokken en hun geschiedenis

Klokken komen uit Azië. Waar en wanneer ze werden uitgevonden is onbekend. Al 5000 jaar geleden moeten ze in China wijdverbreid zijn geweest. Pas rond 1300 werden in Europa de eerste kerkklokken gegoten. De oudste nog luidende kerkklok in Europa hangt in de Westertoren van de St. Pieter en Pauluskerk in het Vlaamse kerkdorp Pulle, ten noordoosten van Antwerpen. Deze Mariaklok stamt uit 1309.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog wilden de Duitsers deze klok ontvoeren, maar de oud-pastoor wist hen op andere gedachten te brengen. De Mariaklok bevat het volgend opschrift: ANNO DNI MCCCIX N DCB + MARIA. De klok heeft een diameter van 96 cm en een hoofte van 80 cm. De vorm is te vergelijken met een klok uit 1353 in de kerk van Saalfeld in Duitsland. Ook de opschriften vertonen veel gelijkenis met een klok die zich bevindt in de Sint Pieterskerk te Aken.

24 november 1942 was een tragische dag voor de Nederlandse kerkklok. Op die datum vorderde de Duitse bezetter alle kerkklokken van het land. Het brons moest in Duitsland worden omgesmolten in de wapenindustrie. Vele honderden eeuwenoude kerkklokken kwamen op deze manier aan hun einde. Veel klokken doken ook onder, waardoor ze na de oorlog weer vrolijk konden beieren.

Na de oorlog doken in Duitsland diverse klokken op die nog in de rij lagen voor de smeltovens. Door een speciale klokkencommissie werden deze klokken opgespoord en weer naar hun oorspronkelijke kerktoren teruggebracht. (zie films)

De oudste kerkklok van Europa is vermoedelijk de Lullusklok in de Catharinatoren van Bad Hersfeld. Deze klok werd in 1038 gegoten, en ontsprong de nazi-klokkenjacht. In 2002 werd deze klok gerestaureerd, en is sindsdien weer jaarlijks te horen op 16 oktober, de sterfdag van Lullus. Lullus was een leerling van Bonifatius en diens opvolger als aartsbisschop van Mainz.

Wat op dit moment de oudste nog beierende kerkklok in Nederland is, hebben we niet kunnen achterhalen. Specifieke informatie van harte welkom!