Na het incident vertrekt Van Gogh naar zijn lievelingsbordeel, waarna hij het oor aanbiedt aan een prostituee genaamd Rachel. Van het oor verdwijnt vervolgens elk spoor. Interessanter is natuurlijk waarom Van Gogh overging tot zijn daad. Vast staat dat de kunstenaar leed aan een ziekte, hoewel deskundigen niet precies weten welke. Men denkt aan een vorm van epilepsie.

Van Gogh had destijds zijn vriend en tevens schilder, Paul Gauguin uitgenodigd om bij hem in Frankrijk te komen logeren om zo een samenwerkingsverband op te starten. De twee kregen echter al snel hevige ruzies en Gauguin besloot Van Gogh te verlaten. In een vlaag van verdriet hierover, sneed Van Gogh een gedeelte van zijn oor eraf. Of ging het toch anders?

Want er wordt ook gesuggereerd dat Gauguin en Van Gogh ruzie kregen om een vrouw, namelijk de waardin van het café dat ze plachten te bezoeken. Van Gogh ging hem te lijf met een scheermes en tijdens de worsteling sneed hij per ongeluk zijn eigen oor af. Maar het kan natuurlijk nog anders.

In 2001 was er een grote commotie rond het oor van Van Gogh. Een Duitse kunsthistorica, Rita Wildegans, beweerde dat Gauguin de schuldige was van de verminking. Hij zou met een kordate slag van zijn floret het hele oor eraf gehouwen hebben. Specialisten achten dit onwaarschijnlijk, onder andere omdat Van Gogh pas de volgende dag naar de dokter ging. De slagaderlijke bloeding die ontstaat bij het verdwijnen van het hele oor, zou hebben betekend dat hij na enkele uren zou zijn doodgebloed.

Hoe het ook gebeurd is, vast staat dat het incident met het oor het verdere leven van Van Gogh een definitieve wending gaf. De schilder besefte vanaf dat moment, dat er iets niet helemaal in orde met hem was. Vincent van Gogh leefde nog anderhalf jaar voor hij op 27 juli 1890 zelfmoord pleegde.

Bijna 120 jaar na dato spreekt de mens Van Gogh net zo tot de verbeelding als de kunstenaar Van Gogh. Er zijn nadien pagina’s vol geschreven over het leven van Van Gogh en talloze films en toneelstukken over hem gemaakt. Het incident met het oor is tot ver buiten onze grenzen bekend geraakt. Het leeft bijvoorbeeld verder in de naam van de Spaanse popband La oreja de Van Gogh.

Simon van der Sleen