Main Content

Geen komkommermaand: dramatische ongelukken, een regeringsjubileum en nationale mobilisaties De geschiedenis van de maand augustus

  • 31 juli 2007
Prinses Juliana keert met haar drie dochters vanuit Canada terug in bevrijd Nederland. Op het vliegveld Teuge arriveert de Lockheed Hudson
Zoom
Prinses Juliana keert met haar drie dochters vanuit Canada terug in bevrijd Nederland. Op het vliegveld Teuge arriveert de Lockheed Hudson "Rotterdam" met Juliana en Margriet aan boord. Met een Douglas C-47 Dakota arriveren Beatrix en Irene. Vier koninklijke personen in één toestel was te riskant. Prins Bernhard was al op het vliegveld, om zijn gezin te ontvangen.

We staan op de drempel van de maand augustus. Deze actuele gebeurtenis voorziet /Geschiedenis graag van een historische context. Wist u bijvoorbeeld dat augustus een prachtige maand is, die we niet moeten vervuilen met het begrip 'komkommernieuws'? Het zijn niet de nieuwsberichten die dan ophouden, maar de journalisten, die het nieuws moeten verslaan. De begrafenis van een populair wielrenner of Belgische koningin bijvoorbeeld, Nederland dat zich mobiliseert en de terugkeer van onze prinsjeses: allemaal in augustus. Waarmee we meteen een einde kunnen maken aan het bekende misverstand: waar nieuws is, zijn journalisten. Het is precies andersom, waar journalisten zijn, is nieuws. Gelukkig is het bij /Geschiedenis altijd geschiedenis - augustus of niet.

Geen komkommermaand: dramatische ongelukken, een regeringsjubileum en nationale mobilisaties

Het is in de wielerwereld inmiddels vergeten, maar op 20 augustus 1922 verongelukte gangmaker Christiaan Orlemans tijdens een race in het baanrennen in het Amsterdamse Stadion. Dit bestaat inmiddels niet meer, maar lag tot 1929 tegenover de locatie waar nu het Olympisch Stadion is - Amsterdam-Zuid dus. Bij dit ongeluk vielen verder nog twee gewonden.

Het maakte een enorme indruk op de toenmalige wielerwereld, want de allergrootsten uit deze sport droegen de baar van Orlemans, zoals Koos Storm, Cor Blekemolen, Jan Tulleken, Klaas van Nek, Piet Dickentman en Jan Slesker. Ook was er een enorme massa op de been, die door de politie in bedwang moest worden gehouden. Kijk op deze site nu zelf naar deze beelden van exact 85 jaar geleden.

KONINGIN ASTRID

België verkeerde in rouwtoestand toen op 29 augustus 1935 koningin Astrid omkwam bij een auto-ongeluk. Terwijl ze stierf in de armen van koning Leopold stierf meteen haar ongeboren kind. Slechts twee jaar was ze een geliefd vorstin geweest van onze zuiderburen. De Zweedse stal de harten van haar volk, omdat ze meteen na haar landing in België haar verloofde - toen nog kroonprins Leopold - om de hals vloog. Dat was geheel tegen de heersende protocollen in.

Maar op die 29e augustus verloor ze de macht over het stuur en overleed door een zware hoofdwond. Haar bebloede jurk werd meegenomen door de ontroostbare koning. Hij heeft die altijd bewaard - met het bloed erin. Op de plek van het ongeluk is door hem een kapel gebouwd.

Ook augustus dus en u ziet de beelden hier.

Trouwens: ook de dood van Lady Di was in augustus!

MOBILISATIE

In de laatste dagen van augustus 1939 begon Nederland met de mobilisatie van troepen op verschillende plekken in het land. Polygoon filmde hiervoor onder meer in Haarlem en voor het Paleis op de Dam. En ook België beschermde zich in deze dagen. Niet onterecht, want enkele dagen later werd Polen binnengevallen en werd Duitsland de oorlog verklaard.

DE PRINSESJES

Op 3 en 4 augustus 1945 deden de prinsesjes Beatrix, Irene en Margriet mee aan massale kinderspelletjes in de voortuin van Paleis Soestdijk. Ze genoten van een goochelvoorstelling en maakten een rondritje in de cadeau gekregen ponywagen met pony. Hierbij was Polygoon aanwezig, omdat de jonge telgen van het Koninklijk Huis zojuist waren teruggekeerd naar Nederland na jaren van oorlogsballingschap.

Op de beelden deelt Beatrix een handtekening uit, zegt ze iets in een microfoon, assisteert ze de goochelaar en aait ze een pony. En dat allemaal in augustus!

DE LAATSTE KONINGINNEDAG IN AUGUSTUS

Op 31 augustus 1948 was de laatste verjaardag van Wilhelmina als koningin. Amsterdam heeft zich opgemaakt voor een dubbele viering: het vijftigjarig jubileum van koningin Wilhemina én haar afscheid als vorstin.

De koningin begon op 30 augustus over de Berlagebrug haar intocht per open hofauto in Amsterdam. Langs de route is veel publieke belangstelling maar ook aangetreden militairen. Bij het paleis op de Dam begroette ze opvolgster Juliana, prins Bernhard, en de prinsessen Beatrix, Irene en Margriet. Vanaf het balkon wordt de familie begroet door het massaal onder het balkon toegestroomde publiek.

In augustus is altijd wat te doen.