Gigantische historische bron Digitaal archief Leeuwarder Courant openbaar
Het digitale archief van de Leeuwarder Courant vanaf 1752 is vanaf nu digitaal te bekijken. Andere media melden dat dit pas vanaf woensdag mogelijk is, maar deze site is al uitgebreid aan het sneupen geweest op www.archiefleeuwardercourant.nl. De geschiedschrijvers hebben er een enorme historische bron bij, zonder de computer te hoeven verlaten. We kijken bijvoorbeeld even naar Mata Hari, Abe Lenstra en de Elfstedentocht – drie bijzonder Friese trefwooren.
Gigantische historische bron
MATA HARI
Op 16 oktober 1905 stond in de Leeuwarder Courant een verhaal over een danseres in Parijs, die per maand ƒ5.000,- verdiende. ‘Wat onze lezers hiervan echter het meest zal interesseeren is, dat deze beroemdheid een Leeuwarder meisje is, niet alleen hier geboren, doch tot aan haar vijftiende jaar hier opgegroeid.’ De krant weigerde echter te melden wat haar echte naam was, en ging niet verder dan Mata Hari. De lezers kregen 102 jaar geleden een uitgebreid gesprek met haar voorgeschoteld, dat nu in een handomdraai is terug te vinden.
Een jaar later zat ze in Wenen en opnieuw slaagde de krant erin een gesprek met haar af te drukken. Weer elf jaar later zette de krant het een en ander recht nadat Mata Hari was gearresteerd. ‘Zij is, volgens de beschuldiging, geboren in Indië. (…) Mata Hari is niet in Indië geboren, doch is van geboorte een Leeuwarder meisje.’
ELFSTEDENTOCHT
De eerste officiële Elfstedentocht is van 1909, maar zonder problemen vinden we informatie hierover van daarvoor. Op 29 december 1890 bijvoorbeeld stond in de krant: ‘Dat door mannelijke schaatsrijders de elf Friesche steden op één dag werden bezocht, konden wij ook dezen winter weder eenige malen mededeelen.’
Op 18 januari 1908 – een jaar voor de eerste officiële tocht dus – is er ook een melding van een tocht langs alle elf steden op één dag. Het betrof de Amsterdammer J.F., die dit wel eens mee wilde maken. In het artikel ‘Hoe men in Friesland slaapt en schaatsenrijdende zaken doet’ deed hij hiervan verslag. Het pseudoniem J.F. staat voor Jan Feith, één van de beroemdste journalisten van begin vorige eeuw.
ABE LENSTRA
Op 14 december 1936 staat er in de Leeuwarder Courant een verslag van de voetbalwedstrijd Heerenveen – F.V.C. Hierin staat: ‘Bij Heerenveen was vooral de jeugdige rechtervleugel in ’t begin buitengewoon op dreef en bracht de Huizemer achterhoede dan ook herhaaldelijk in ’t nauw. Zoo schoot Abe Lenstra eens na prachtig solospel hard in het zijnet.’ Lenstra was toen zestien jaar oud.
Behalve als goed voetballer heeft Lenstra zijn sporen (en geld) verdiend als schaatser. Op 22 december 1939 meldde de Leeuwarder Courant: ‘Wolvega. IJsclub Eendracht. 16 deelnemers: 1e prijs ƒ20 en zilveren medaille Roel Postma te Akkrum; 2e prijs ƒ10,- Abe Lenstra te Heerenveen.’
Via dit zoeksysteem vinden we ook heel makkelijk de overlijdensadvertenties terug van Lenstra, die begin september 1985 in de Leeuwarder Courant zijn verschenen.
