Main Content

zondag 7 september 2008, 20.15 uur op Nederland 2 Andere Tijden Special: Gezien ons eigen leven

  • 27 augustus 2008
Andere Tijden Special familiefilms
Zoom
Andere Tijden Special familiefilms

Wie naar de beelden uit andermans leven kijkt, voelt zich bijna een voyeur. De intieme momenten - nooit bedoeld voor publieke vertoning -brengen mensen uit het verleden heel nabij. Een poes probeert zich te ontrukken aan de verstikkende omhelzing van een ondeugende kleuter in de jaren '20. Een vrijend stelletje wordt betrapt. De moeder van een pasgeboren baby kijkt trots en stralend recht in de lens. Onschuldige beelden die alleen voor eigen familie en bekenden waren bestemd. Net als de opnames van de prinsesjes Beatrix en Irene tijdens de oorlogsjaren in Canada, gefilmd door de verwoede amateurfilmer prins Bernhard. De ongedwongen sfeer in een vertrouwde omgeving maken alle familiefilms bijzonder.

zondag 7 september 2008, 20.15 uur op Nederland 2

Toch is er in de loop van de jaren wel wat veranderd. Aan het begin van de eeuw - toen camera's nog zeldzaam waren en filmmateriaal duur - zijn de mensen in de films vaak wat onwennig. Ze presenteren zich nadrukkelijk, ze poseren, ze lachen naar de lens. Later wordt filmen goedkoper en zijn de scenes langer. In een poging een klein filmisch verhaaltje te vertellen, worden situaties uit het eigen leven soms 'nagespeeld'. Nog weer later - ongeveer vanaf de jaren '60 - worden de beelden losser, minder gecomponeerd. Pas dan is er werkelijk sprake van registratie van het dagelijks leven.
Het verglijden van de tijd is zichtbaar in de techniek, in het gedrag voor de camera, in de kleding, de interieurs, etc. maar ook in de onderlinge verhoudingen. Waar de man bijvoorbeeld voor de oorlog nog vanzelfsprekend het onaantastbaar hoofd van het huisgezin is, waagt hij zich na de oorlog aan iets huishoudelijks als het bereiden van een huzarensalade.

Maar opvallender dan de verschillen zijn de overeenkomsten. Gevoelens van verliefdheid, de band tussen ouders en kinderen, de rituelen van een huwelijk, ontroering bij het zien van jong leven; ze trotseren de jaren en komen in alle familiefilms terug. 'Gezien ons eigen leven' toont momenten in individuele levens die, samengebracht, opeens onontkoombaar algemeen blijken te zijn. Het is bij tijd en wijle alsof je naar je eigen leven kijkt.

In de film "Gezien ons eigen leven" heeft Yael Koren talloze fragmenten uit vele kilometers amateurfilm geselecteerd. De "shotlist" van "Gezien ons eigen leven" ziet er aldus uit (welicht even uitprinten en bij de hand houden tijdens het kijken!):

- het gezin Clevering, jaren '30, GAVA (Gronings Audiovisueel Archief)

-collectie Hendrikx : jaren ' 30 (soort porno, hier alleen een been en een flirtende blik)

-huwelijk Jhr den Tex en Jonkvr. Bentinck van Schoonheeten, jaren ' 20, Polygoon

-Uit de oude doos (1934-1940), Beeld en Geluid

-Familie Nicolai, beelden uit jaren ' 30 en uit de oorlogsjaren, GAVA

-Familie Tepe - Beeld en geluid, jaren '20

-Proefopnamen heer Jansen, wrs eind '20, begin ' 30, Polygoon

-Familie Millecam: ' Vakantie op de Veluwe/kamperen in Oostvoorne" , jaren '30

-Familie Stoop, jaren '20, Polygoon

-Huwelijk Barnstijn, Polygoon, 1928

-Oude familiefilms Thie, GAVA, (1925-1935)

-Familie Nicolai, ' opnamen Margo' , vlgs mij naoorlogs, GAVA

-' Een dagelijks leven', compilatiefilm familie Schendstok, gedraaid tussen 1932 en 1978 (komen dus ook telkens terug in onze film), Smalfilmmuseum

-Familie Kattenburg: ' boottocht naar de Kaag en de Brasem op 14/14 juli 1929' ,Beeld en Geluid

-Dr.Citroen: Don Juan(1933), beeld en geluid.

-Familie Romeyn, Beeld en Geluid, jaren ' 30

-Opname familie Sterneberg, Polygoon, jaren ' 20

-Van Riet Paap Familiefilms, serie 1 en 2, 1926-1936/ '32-39,

-C.J.Teunissen and relatives, schenking privecollectie Teunissen

-Familie Kuyck:' Kinderen spelen' , beeld en geluid, 1929.

-Emile Timan: ' Droomkoningin, een Nederlandse huisvrouw in oorlogstijd(' 44), beeld en geluid

-Royalty in exile, RVD

-Onze prinsesjes met vakantie, RVD

-Familiefilm Lakmaker, beeld en geluid, van 1905 tot in de oorlogsjaren

-" Sterrenparade" , Joods Historisch Museum, 1942 ?

-Familie Kuyk: Zomer 1939, beeld en geluid

-' Maandagmorgen' , jaren ' 50

-Familie Ludwig " Zo' n heel gewone woensdag", jaren '50, beeld en geluid

- Familie Harschnitz: ' Vakantie op Terschelling' , 1957, Beeld en geluid

-Jan Miedema en Maartje Teunissen in de huwelijksboot, rond 1950, Polygoon

-Huwelijk Henk Miedema en Gerry Geerligs, rond 1950, polygoon profilti

-het Huwelijk van El en Pip, RVD, 1947

-" Huis, tuin en keuken" , familie Harschnitz, " eind jaren 60, begin ' 70, beeld en geluid

-Jan drie jaar, beeld en geluid, begin ' 60?

-' The unhewn Ivy', Beeld en geluid, jaren ' 50

-Millecam: ' kamperen 3' , jaren ' 60, beeld en geluid.

-Millecam; ' Kamperen in Oostvoorne' ,Beeld en geluid, jaren ' 30/' 40

-Harschnitz: Familiekroniek, ' 71-' 72, Beeld en Geluid.

SEPTEMBER – MAAND VAN DE SPECIAL

Sinds 2004 maakt Andere Tijden jaarlijks een Special, een extra lange uitzending opgebouwd uit bijzonder archiefmateriaal. In de maand september worden op vier achtereenvolgende zondagen Specials vertoond. Telkens bijna een uur lang puur kijkgenot.
Op zondag 7 september de première van een nieuwe loot aan de stam: Gezien Ons Eigen Leven. regie: Yael Koren
montage: Jan Overweg

Zondag 14 september Tussen Hoop en Vrees - de jaren dertig. Een feest van herkenning voor de oudere, een blik in een onbekende wereld voor de jongere. Ruim drie kwartier uitsluitend archiefmateriaal: stomme film, geluidsfilm, radiofragmenten, muziek. De film bewijst dat die periode niet alleen maar crisis en oorlogsdreiging bracht, maar ook vooruitgang, vertier en optochten van alle gezindten.

Zondag 21 september Van D-day tot de Dam. Unieke beelden van het eerste Canadese leger dat Nederland heeft bevrijd. De soldaten worden gevolgd vanaf het moment dat ze inschepen voor de strijd in Normandië tot en met de triomfantelijke intocht in Amsterdam. De bevrijding door de ogen van onze bevrijders.

Zondag 28 september: De Andere Jaren Vijftig. Uitsluitend kleurenfilm over de jaren vijftig, een periode die we tot nu toe alleen in zwart-wit kenden. Bloemencorso's, Juliana en Bernhard bij de bosnegers, broodtromels op bagagedragers, rokende kinderen en de feesteljike entree van de Philips hoogtezon. De kleurenbeelden geven een nieuw beeld van een tijdperk dat saai. sober en truttig was, maar in kleur eigenlijk best meevalt.

Via de videolinks op deze pagina kunt u een aantal amateur-familiefilms in z'n geheel bekijken.