Propagandafilm uit 1925 In Europa+ 1925: Driehuis/Westerveld - het eerste crematorium van Nederland

- Zoom
- Bouw Crematorium Westerveld in 1913 (foto Westerveld)
De eerste crematie in Nederland vond plaats op 1 april 1914 in het Crematorium Westerveld in het Noord-Hollandse Driehuis. Formeel was die crematie illegaal, omdat er in de toen geldende Begrafeniswet van 1869 niets stond over lijkverbranding. Pas in 1955 werd crematie wettelijk toegestaan. De hier te bekijken film is de eerste propagandafilm die over cremeren gemaakt is. Hij is gemaakt door de vermaarde producent/regisseur Willy Mullens van Haghe Film.
Propagandafilm uit 1925
zie ook bc-westerveld.nl:
Rond 1850 gingen in West-Europa voorstanders van crematie zich organiseren. Ze kregen steun van de medische wereld, die vanwege hygiëne en ruimtegebrek de voorkeur gaf aan crematie. De Nederlandse wet stond lijkverbranding niet toe. In Frankrijk, Italië en Duitsland was cremeren al wel mogelijk. Zo werd de Nederlandse schrijver Eduard Douwes Dekker (Multatuli) in Gotha (Duitsland) gecremeerd. Voor zover bekend, is hij de eerste Nederlander die gecremeerd werd.
In 1874 werd 'De Vereeniging tot invoering der Lijkverbranding in Nederland' - later de Koninklijke Vereniging voor Facultatieve Crematie - opgericht. Zij had als doel cremeren in Nederland mogelijk te maken. In 1913 werd in het Noord-Hollandse Velsen, het eerste crematorium van Nederland gebouwd.
Architect van het Crematorium Velsen, dat gebouwd is op het terrein van de Begraafplaats Westerveld, is Marius Poel. In de twintiger en dertiger jaren werden, onder supervisie van de architect Willem Marinus Dudok, een tweede aula en verschillende columbaria gebouwd.
Scene-beschrijving Propagandafilm over crematie uit 1925:
00.00 Tekst: Het Crematorium Westerveld
00.10 Beeld: Maqette van het crematorium in Driehuis - Westerveld
00.14 Bord bij de ingang. Opschrift: Vereniging voor fac. lijkverbranding Bureau: Crematorium Colombarium
00.18 Het toegangshek
00.22 De Aula
00.31 De donkere rouwkamer met de koepel; pas als het gordijntje weggeschoven wordt, is de kist op de baar zichtbaar
00.50 De witmarmeren hal met links en rechts van het middenpad zitbanken. Op de achtergrond de verhoogde vloer, waar de kist op een tombe is geplaatst
00.54 De kist zinkt langzaam weg in de ca. 1 meter hoge tombe van edelhout. Een metalen plaat sluit meteen na het wegzinken de bovenzijde van de tombe af
01.32 Onder de tombe zakt de kist langzaam op de vloer van de kelder en wordt op een mechanische arm rondgezwenkt tot voor de ovendeuren
01.54 De deksel van de houten (buiten) kist wordt afgenomen, vevolgens de wanden, waarna de zinken binnenkist opgetild wordt om een houten plankier onder de kist te verwijderen
02.15 Crematoriumfunctionaris controleert de zegels op de kist aan de hand van de overlijdensdocumenten, knipt vervolgens de zegellinten door en neemt de zegels weg
02.32 De functionaris verwijdert het hangslot van de ovendeuren, die vervolgens door employee in stofjas geopend worden, waarna de kist de oven in geschoven wordt. De wagen, waarop de kist rustte, wordt
teruggehaald, een brandscherm zakt terstond in de ovenopening naar beneden, de deuren worden gesloten met een ketting en met een hangslot verbonden
02.54 Tekst: Na 1 1/2 uur aschruiming
02.56 Beeld: De functionaris verwijdert het hangslot van de kleine deur aan de achterzijde van de oven; de employee opent de deur waarachter de lade met as ligt
03.01 Tekst: Kamer waarin de as aan de familie wordt overgedragen
03.04 Beeld: Zwaar gordijn gaat uiteen en toont een blik op de kamer, waar twee met gecapitonneerde kussens bekleden banken tegenover elkaar zijn geplaatst. Beambte neemt urn van de tafel en draagt de urn de kamer in
03.29 Beeld: Niswanden waarin verschillende urnmodellen
03.48 Grote urn in nis; kleine grafkrans in een nis; bloemstuk en grote urn in nissen; Christusbeeld naast urn in nis
04.04 Tekst: Kamer voor vrije urnenkeuze
04.05 Beeld: Overzicht van een aantal urnenmodellen, opgesteld in eenvoudige nissenwanden
04.26 Deur van de gang naar buiten wordt geopend. Het uitgestrekte, in moderne stijl opgetrokken nieuwe Colombarium, dat uitvoerig gefilmd wordt
05.07 De hoge toren, tevens schoorsteen
05.09 Geuniformeerde beambte begiet bloemen in de nissen van lange nissenwand
05.22 Bronzen beeld van zittende jonge vrouw, geplaatst op uiteinde van muur voor het Impluvium
05.31 Beambte gaat door ijzeren toegangshek van de urnentuin
05.39 De urnentuin aan de voet van en achter het oude colombarium
05.56 Stenen tuinurnen met liggende zerken ervoor
06.07 De fraai, met hoogteverschil aangelegde tuin
06.26 Een viertal urnen aan de rand van het gazon
06.31 Het pad met rechts de urnenkeldertjes
06.34 Tekst: Bovengrondsche bijzetting van asch in den urnentuin
06.39 Beeld Het monument van Dr. Deflines
06.48 Het koepelvormige grafmonument van Mr. van Deventer
06.55 Tekst: Bovengrondsche bijzetting van asch op de begraafplaats Westerveld
07.00 Beeld: Beelden van drie op sokkel geplaatste sierurnen
07.12 Maquette van een crematorium-complex
07.19 Tekening van een begraafplaats met grafzerken en grafkelders
07.30 tekening maakt plaats voor vogelvluchttekening van het
Westerveld-complex
07.41 Tekening van flatbouw, waardoor begraafplats op de voorgrond ontruimd moet worden
07.51 Tekening van marmeren gang met nissenwanden
08.01 Tekening van begrafenis op begraafplaats in storm en regen
08.12 tekening van uitvaartdienst in hal 1 van de aula
08.22 Tekening van dominee, die kist zegent voor het invoeren in de oven
08.32 tekening van het met wijwaterkwast zegenen van kanonlopen en granaten
08.42 Tekening van grafdoorsnede van grafkelder op begraafplaats;
08.53 Keurige nis met Christusbeeld en glanzende urn
09.00 Einde