Main Content

Situatie nu "een van de meest kritieke in de wereld" Vijf jaar oorlog in Irak

  • 20 maart 2008
Foto soldaten in Irak, BBC (PA)
Zoom
Foto soldaten in Irak, BBC (PA)

Vandaag precies vijf jaar geleden vielen de VS Irak binnen. Vrede en veiligheid zijn er niet tot stand gebracht: er wordt nog steeds gevochten en volgens het Rode Kruis is de humanitaire situatie in Irak nu „een van de meest kritieke in de wereld”. Ongeveer vier miljoen Irakezen zijn afhankelijk van noodhulp.

Situatie nu "een van de meest kritieke in de wereld"

Afgelopen maandag was in Tegenlicht 'De verkoop van een oorlog' te zien hoe de oorlog in Irak aan ons is verkocht. Opvallend is dat geen enkele Nederlandse politicus in de uitzending heeft willen reageren op de gang van zaken. Overste Blom werd door Defensie verboden te praten. Dit was aanleiding voor Van Bommel (SP) vragen te stellen aan de minister van Defensie over zijn aanwezigheid bij de persconferentie in maart 2003 aan het begin van de oorlog Irak. Deze documentaire van Tegenlicht is hiernaast online te bekijken.

De Golfoorlogen

Saddam Hussein werd in 1979 de machtigste man van de Ba'ath Partij. Hij werd zowel voorzitter van de partij als president van Irak. De politieke oppositie werd compleet uitgeschakeld.

Drie golfoorlogen werden gevoerd onder zijn leiding. Bij de Eerste Golfoorlog (1980-1988) viel Irak het olierijke buurland Iran binnen. Beide landen staakten uiteindelijk de vijandelijkheden na een resolutie van de VN Veiligheidsraad.

Maar Irak had tijdens de oorlog sterke bondgenootschappen gesloten met de Verenigde Staten, Jordanië, Egypte en verschillende Golfstaten. Hierdoor was het land tot de tanden toe bewapend.

In 1990 viel Saddam Koeweit binnen. Deze Tweede Golfoorlog werd direct internationaal veroordeeld door de Veiligheidsraad van de VN. De VS organiseerden een coalitie van 34 landen (waaronder Nederland) en begonnen een luchtoffensief tegen Irak, de Operatie Desert Storm. 27 februari 1991 kwam er een einde aan de oorlog en bleef Irak verzwakt achter.

De Derde Golfoorlog of de Irakoorlog begon begin 2003 met het besluit van de VS en Groot-Brittannië dat Irak niet voldoende meewerkte aan de resoluties van de Veiligheidsraad, die openheid van zaken eisten over de wapenprogramma's van Irak. In december werd Saddam opgepakt en begon het proces dat tot de doodstraf leidde.