Kersten werd in 1898 geboren in Tartu in het huidige Estland. In 1920 werd hij Fins staatsburger en volgde in Helsinki een opleiding tot masseur bij dr. Kollander. Hij had talent en zijn roem als masseur verspreidde zich snel. In 1928 nodigde Koningin Wilhelmina hem uit om haar echtgenoot Prins Hendrik te onderzoeken. Felix Kersten stelde een hartkwaal vast en kon hem door een intensieve massagekuur weer een normaal leven geven. Kersten voelde zich goed thuis in Nederland en ging er wonen.

In 1931 kreeg Kersten de miljardair August Rosterg, één van de machtigste industriëlen van Duitsland, onder behandeling. Na de behandeling was Rosterg Kersten zo dankbaar, dat hij hem één miljoen mark schonk. Van dit geld kocht Kersten het landgoed Hartzwalde. Eén van de eerste genodigden op Hartzwalde was Prins Hendrik. Die kwam in de jaren dertig regelmatig op het domein om te jagen.

HIMMLER

Via een relatie van Rostberg kwam Kersten in 1939 ook bij nazi-kopstuk Heinrich Himmler terecht. De SS-leider had vreselijke maagpijn, was ten einde raad en had via Rostberg veel over de helende handen van Kersten gehoord. Kersten voelde, zo verklaarde hij na de oorlog, dat hij Himmlers verzoek om zijn persoonlijke masseur te worden niet kon weigeren. Hij vreesde voor zijn leven als hij niet aan dit verzoek zou voldoen. Kersten kon na een eerste massage de pijnen van Himmler aanzienlijk verlichten. Himmler wilde Kersten onmiddellijk bij zich houden. Kersten stemde uiteindelijk in met een voorstel om Himmler in permanente behandeling te nemen.

EEN MASSAGE VOOR EEN MENSENLEVEN

Langzamerhand groeide er een vertrouwensband tussen de Reichsführer en Kersten. Kersten ontving op den duur zelfs zijn post via de brievenbus van Himmler, waardoor hij de censuur kon omzeilen. Al snel konden Nederlanders in nood een beroep doen op Kersten. Vanuit Nederland bereikten hem dan ook tal van verzoeken om hulp. Het verzet wist hem te vinden, maar ook particulieren. Kersten zou menig mensenleven hebben weten te redden. Naar verluidt liet Kersten zich op den duur door Himmler niet langer in geld uitbetalen, maar in mensenlevens (‘één massage voor één mensenleven’). Himmler vertikte aanvankelijk om überhaupt over de jodenvervolging te praten. Kersten moest zijn reddingswerk dan ook lang beperken tot niet-joden.

ZWEDEN EN HET RODE KRUIS

In 1943 en 1944 verkreeg Kersten van Himmler toestemming om af en toe naar Zweden te reizen. Kersten wilde namelijk via het Zweedse Rode Kruis mensen uit de verschillende concentratiekampen redden. Toen Kersten voor het eerst in Zweden aankwam, besprak hij direct met Zweedse minister van Buitenlandse Zaken een groots plan om zoveel mogelijk gevangenen uit de concentratiekampen te krijgen. Het Zweedse Rode Kruis werd vertegenwoordigd door Graaf Bernadotte. Die zou als bemiddelaar optreden. Uiteindelijk werd er met Himmler onder meer overeengekomen om circa 3.000 vrouwen (Nederlandse, Franse, Belgische en Poolse) uit KZ Ravensbrück vrij te laten.

EEN OPMERKELIJKE ONTMOETING

Op 20 april 1945 vond in Berlijn een van de meest opmerkelijk ontmoetingen van de Tweede Wereldoorlog plaats. Op instigatie van Kersten ontmoette Himmler die dag Robert Masur, een vertegenwoordiger van het Joods Wereldcongres. Masur werd vanuit niet bezet gebied ingevlogen naar Berlijn om samen met Kersten en Himmler te praten over een reddingsplan voor enkele duizenden joden. Himmler kon het uiteindelijk allemaal weinig schelen, zolang Kersten zelf maar het vervoer regelde voor de te redden joden. Via deze onderhandeling werden naar verluidt 60.000 mensen gered.

KERSTEN EN WILHELMINA

Kersten besloot na de oorlog in Zweden te gaan wonen. In eerste instantie werd hem door de Zweedse autoriteiten te kennen gegeven dat hij terug moest naar Finland. De Zweedse graaf Bernadotte had als vice-voorzitter van het Zweedse Rode Kruis namelijk in een boek de eer opgeëist van de redding van duizenden joden en schetste daarbij een beeld van Kersten als oorlogsmisdadiger. Kersten riep hierop de hulp in van het Nederlands Koningshuis. Wilhelmina liet de Zweden weten dat Kersten een respectabele man was die men niet diende te beledigen. Een belediging van Kersten zag Wilhelimina als een belediging van het huis van Oranje! Daar konden de Zweden het mee doen. Kersten mocht uiteindelijk met zijn familie in Zweden blijven.

HELD OF COLLABORATEUR?

Kersten stierf in 1960. De moderne staat Israël is tot op heden verdeeld over de ‘Zaak Kersten’. Was hij nu een held of een collaborateur? Steven Spielberg heeft hoe dan ook voldoende stof om weer aan een succesvol filmscript te gaan werken.