Main Content

Vrouwenarchief IAAV heet voortaan "Aletta" De crematie van Aletta Jacobs in 1929

  • 12 augustus 2009
<p>Nieuw logo "Aletta"</p>
Zoom

Nieuw logo "Aletta"

Op 14 augustus 1929 werd Aletta Jacobs gecremeerd, nadat zij vier dagen eerder in Baarn was overleden. Precies tachtig jaar later heeft het Internationaal Informatiecentrum en Archief voor de Vrouwenbeweging zijn naam veranderd in 'Aletta, instituut voor de vrouwengeschiedenis'.

Vrouwenarchief IAAV heet voortaan "Aletta"

Aletta Jacobs was de eerste vrouw in Nederland, die werd toegelaten tot een universiteit, de eerste vrouw die afstudeerde als arts, de eerste vrouw die promoveerde, de eerste vrouw die een artsenpraktijk opende en de eerste vrouw die zich op een kieslijst voor de gemeenteraadsverkiezingen wilde laten plaatsen. Kort samengevat: Aletta Jacobs heeft een fundamentele rol gespeeld in de emancipatie van de Nederlandse vrouw.

Jacobs werd in 1854 geboren in een vrijzinnig joods gezin in Sappermeer. Voor haar ouders was het vanzelfsprekend dat Aletta naar school ging. Toen ze in Groningen medicijnen ging studeren, was ze de eerste vrouwelijke student, en later werd ze de eerste vrouwelijke arts van Nederland.

In de jaren tachtig van de negentiende eeuw was Jacobs nauw betrokken bij de oprichting van de NMB, de Nieuw Malthusiaanse Bond, waarmee ze zich als arts inzette voor de verstrekking van voorbehoedsmiddelen. Haar opvattingen over geboortebeperking beschreef ze in boeken en artikelen. Ook gaf ze voorlichting over hygiëne en zuigelingenzorg, en hield ze gratis spreekuren.

Van meet af aan zette Jacobs zich in voor de emancipatie van de vrouw. Ze streed voor de verbetering van arbeidsomstandigheden voor vrouwen. In 1883 begon ze haar strijd voor het vrouwenkiesrecht. Dat deed ze onder meer in het bestuur van de Vrijzinnige Democratische Bond, die zich inzette voor algemeen kiesrecht.

In 1904 besloot Jacobs zich alleen nog maar te richten op de vrouwenzaak. Ze zegde haar praktijk op en nam zitting in verschillende besturen van nationale en internationale vrouwenbewegingen. Middels vrouwenbonden zette ze zich verder in voor vrede in de wereld. Ze maakte ook reizen door Afrika en Azië om de rechten van vrouwen, of het gebrek daaraan, in de wereld in kaart te brengen.

Tachtig jaar na haar dood is Jacobs nog steeds een voorbeeld, zodat het IAAV besloot zich naar haar te vernoemen. Ook lanceerde het de site Aletta.nu. Hierop staat: 'De nieuwe naam Aletta refereert aan feministisch rolmodel Aletta Jacobs die aan het eind van de negentiende eeuw als eerste Nederlandse studente en arts belangrijke doorbraken voor vrouwen bewerkstelligde. Ook nu nog zijn er doorbraken nodig en is er nog een lange weg te gaan op het gebied van vrouwenemancipatie. Aletta staat dan ook voor emancipatie van vrouwen in al hun diversiteit en richt zich op drie speerpunten: Emancipatie, Erfgoed en Wetenschap.'

De website is geheel vernieuwd en heeft als belangrijkste verbetering dat met één zoekfunctie alle databases van Aletta kunnen worden doorzocht. Aletta omschrijft deze tool zelf als 'een Google voor de vrouwengeschiedenis.'