Niemand van de Nederlandse gemeenschap had er eind 1957 op gerekend dat ze weg moesten uit Indonesië. Maar de Indonesische regering had genoeg van de Nederlanders, die zich gedroegen alsof het land nog steeds van hun was. Bovendien viel Nieuw-Guinea nog onder Nederlands bestuur. Twee pijnlijke zaken, die in december 1957 tot uitbarsting kwamen.

Al weken scandeerden de nationalisten tijdens massademonstraties leuzen tegen de “Hollandse ratten”. Ze werden daarbij flink aangevoerd door nationalistische toespraken van Soekarno. Het hek was van de dam toen de Verenigde Naties op 29 november 1957 besloot dat Nieuw-Guinea toch onder Nederlands bestuur bleef. De Indonesiërs gingen over tot bezetting van de Nederlandse bedrijven. Duizenden Nederlanders moesten de maanden daarna uit Indonesië vertrekken.

Het Sinterklaasfeest van 1957 werd er opeens heel anders door. Soekarno gaf juist op deze dag een uitwijzingsbesluit uit voor vrijwel alle Nederlanders. Pakjesavond werd zelfs helemaal verboden, omdat het een puur Hollands feest was. Na Sinterklaas kwam de uittocht van veel Nederlanders op gang. Zij probeerden een plekje op één van de boten te bemachtigen en lieten vaak huis en haard achter.

Andere Tijden maakte een reconstructie van deze politieke Pakjesavond. Het programma vond filmbeelden in kleur met anti-Nederlandse protesten in Indonesië. Deze opnames uit 1957 zijn gemaakt door Krik Arriëns, de tweede secretaris van de Nederlandse vertegenwoordiging in Jakarta. Hierop staat een anti-Nederlandse protestbijeenkomst met president Soekarno als spreker. Uit deze periode is weinig film bewaard gebleven, waardoor deze opnames van historisch belang zijn.

Op deze site kunt u zowel die originele filmbeelden als de aflevering van Andere Tijden zien.