Het Gregoriaans Zingen voor God

- Zoom
Paus Gregorius de Grote zoals hij in de Middeleeuwen werd afgebeeld: aan het componeren onder inspiratie van de Heilige Geest
Deze zomer neemt OVT de luisteraar mee naar Bach, Mozart, Beethoven en Brahms. Niet alleen om de muziek, maar ook om te luisteren naar de tijd. Want verraadt muziek iets over het verleden dat we niet kunnen vinden in de geschreven bronnen? Dat is de vraag die negen afleveringen lang centraal staat. Aanstaande zondag: het Gregoriaans.
Het Gregoriaans
Gregoriaans noemen we het oudste overgeleverde muzikale repertoire van substantiële omvang uit West-Europa. Want in deze muziek leeft de naam voort van Gregorius I, een van de kerkvaders en paus van 590 tot 604.
Deze latere heilige is de geschiedenis in gegaan als een groot administrateur en organisator. Een uitstekende manager met visie zouden we nu waarschijnlijk zeggen. En een van de zaken die hij effectief heeft aangepakt, is het vaststellen in regels, het standaardiseren van de liturgische gezangen. Muziek dus om het geloof dienen.
Tegenwoordig wordt er wel getwijfeld aan zijn werkelijke bijdrage aan die muziek, maar gedurende de Middeleeuwen stond vast dat Gregorius, ingefluisterd door de Heilige Geest in de gedaante van een duif, alle gebruikte gezangen had gecomponeerd. Muziek werd door de kerk gezien als middel om de geest ontvankelijk te maken voor de christelijke leer. De kerkvaders waren van overtuigd dat muziek in staat was de karakters van de mens ten goede of ten kwade te keren. Uitsluitend met woorden uiteraard en dus met de stem en niet met instrumenten.
Over het Gregoriaans in OVT: Geert Maessen, dirigent en zanger van het gezelschap Gregoriana en deskundige op het gebied van muziek notatie in de 10e eeuw; Martin Hoondert theoloog en musicoloog, hoogleraar Muziek en Christendom van de Universiteit van Tilburg en de vaste deskundige, muziekwetenschapper en componist Leo Samama.