"Open het dorp": wie heeft er nooit van gehoord? Mies Bouwman werd er beroemd mee. Open het Dorp was de eerste grote geldinzameling de Nederlandse televisie. Het geld was bestemd voor een woongemeenschap voor gehandicapten, die later dan ook gesticht werd als Het Dorp bij Arnhem.

Het programma werd uitgezonden op 26 en 27 november 1962 en duurde 23 uur. Het programma werd tegelijkertijd op de radio uitgezonden, want lang niet iedereen had in die tijd een televisie.

Tijdens de uitzending traden 400 artiesten op, onder wie de cabaretier Wim Kan, die via de telefoon 100 000 gulden wist los te praten bij rijke landgenoten. In totaal brachten de Nederlandse televisiekijkers ruim 12 miljoen gulden bijeen. Initiatiefnemer was de arts Arie Klapwijk, die ook voorzitter werd van de stichting die Het Dorp zou bouwen.

Redt een kind

Toch was "Open het dorp" niet de eerste geldinzameling op tv. Op 13 december 1959 verzorgde de V.P.R.O. (inderdaad, met puntjes) een ruim twee uur durende tv-inzamelactie onder de naam "Redt een kind". De actie was bedoeld voor de duizenden vluchtelingen die de Algerijnse oorlog waren ontvlucht en in Marokkaanse vluchtelingenkampen werden ondergebracht.

"Redt een kind" was, anders dan vaak geschreven ("Open het dorp" in 1963), de eerste grote tv-inzamelactie in Nederland. Alles wat ons land te bieden had was aanwezig tijdens de live-uitzending uit het Amsterdamse Concertgebouw. Het hilarische hoogtepunt van de avond was de ‘veiling’ van de baard van cabaretier Wim Ibo. Hij liet zich na diverse biedingen uiteindelijk voor een astronomisch bedrag scheren. Uiteindelijk bracht de televisieavond 120.000 gulden op, waarmee het totaal voor ‘Redt een kind’ ruim twee miljoen gulden werd.

Johan Bodegraven

De tv-inzamelingen kwamen voort uit succesvolle geldinzamelingen die door de radio werden georganiseerd. NCRV-presentator Johan Bodegraven werd hiervan de stem én de initiator. In 1950 bedacht hij het spelletje Haak-in. De deelnemers moesten in dit spel een woordketen vormen door een nieuw woord steeds te laten beginnen met de eindlettergreep van het daaraan voorafgaande woord: briefkaart – kaartspel – spelregel etc. Luisteraars konden meedoen met het allerlaatste woord, hun oplossing schreven ze op een briefkaart en beplakte deze met een extra postzegel voor het goede doel: het Koningin Wilhelmina Fonds (Kankerbestrijding). Er kwam veel meer geld binnen dan verwacht. Men had gerekend op 80.000 gulden, maar aan het einde was er meer dan 3 miljoen gulden binnen.

Beurzen open, dijken dicht

Bodegraven was ook één van de initiatoren van de actie "Beurzen open, dijken dicht". Deze actie werd door de gezamenlijke omroepen georganiseerd na de Watersnood van 1953. Met de actie werd zes miljoen gulden ingezameld - in totaal werd er voor de slachtoffers van de ramp 138 miljoen gulden bijeengebracht.