GESCHIEDENISVAN SPYKER

In 1880 stichtten de Hilversumse broers Hendrik-Jan en Jacobus Spijker hun bedrijf. Aanvankelijk bouwden de broers koetsen. Ze waren hiermee zeer succesvol en verplaatsten hun bedrijf in 1886 naar Amsterdam. De Rijtuigenfabriek Gebr. Spijker bouwde hier o.a. de Gouden Koets, een geschenk van het Nederlandse volk voor de inhuldiging van koningin Wilhelmina in 1898.

In datzelfde jaar kochten de gebroeders Spijker een auto van de Duitse firma Benz, en een jaar later besloten ze de Benz in licentie te gaan assembleren onder de naam Spijker-Benz. Hiervoor werd aan de Amsteldijk een nieuwe fabriek gebouwd, op de plaats van de vroegere hofstede Trompenburg van Cornelis Tromp. De naam van het bedrijf werd Industrieële Maatschappij Trompenburg.

In 1903 werd het merk Spijker veranderd in het meer internationaal ogende Spyker. In datzelfde jaar bouwde Spyker een auto die zowel de eerste zescilinder als de eerste permanent vierwielaangedreven auto ter wereld was. Deze auto bestaat nog, en is te zien in het Nationaal Automobiel Museum te Raamsdonksveer.

Vooral in Engeland werden de Spykers al snel populair en het merk verwierf zelfs de eervolle bijnaam "Rolls-Royce van het continent". Verder wist Spyker door het behalen van de tweede plaats in de gruwelijke monsterrit van Peking naar Parijs in 1907 -de eerste monsterrit voor auto's ooit gehouden- veel roem en publiciteit te oogsten. Het werkelijke verhaal achter dit Spyker-avontuur bleek overigens heel wat minder heroïsch dan destijds werd aangenomen. De Fransman Charles Godard, een steile-wandrijder op kermissen, wist destijds een auto en onderdelen los te praten van de Spyker fabriek om aan de race mee te doen. Godard bleef tot Irkoetsk samen rijden met twee Franse De Dion-Boutons. De Spyker begaf het, en Godard bleek zijn reserveonderdelen te hebben verkocht om in China te geraken. Hij wist de race echter met veel improvisatie te vervolgen en haalde de twee Franse deelnemers weer bij. De drie auto's reden in Parijs gezamenlijk over de finish. Daarmee werd Godard één van de helden van de race. Godard en zijn Spyker werden een legende.

Pas tientallen jaren later bleek uit het Spyker-archief van de Nederlandse monteur Bruno Stephan hoe Godard er in was geslaagd om de Fransen bij te halen. De Spyker was over grote afstanden per trein en boot vervoerd!

Tijdens de Peking-Parijs-race kwam Hendrik-Jan Spijker om tijdens een scheepsramp voor Hoek van Holland. Jacobus trok zich gedesillusioneerd terug uit de zaak. In 1908 ging de fabriek failliet. Dankzij nieuwe financiers en een sanering van de schuldenlast kon het bedrijf in datzelfde jaar een doorstart maken. Zakelijke successen bleven echter uit, maar de reputatie van Spyker als kwaliteitsmerk groeide nog steeds. Koningin Wilhelmina bestelde in 1911 haar eerste Spyker-staatsiewagen. Er zouden er nog negen volgen. De Spyker zou tot aan de Tweede Wereldoorlog de officiële Nederlandse staatsauto blijven.

In 1915 werd het bedrijf verkocht aan de vlieger Henri Wijnmalen. Het motto werd Nulla tenaci invia est via ("Voor de volhouder is geen weg onbegaanbaar"), en als logo werd een combinatie van een spaakwiel en een vliegtuigpropeller gekozen. Na het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog zakte de vraag naar personenauto's dramatisch in. Onder de naam Spyker begon Wijnmalen ook vliegtuigen te bouwen. In totaal werden tijdens de Eerste Wereldoorlog bijna 100 gevechtsvliegtuigen en 200 vliegtuigmotoren.

Na de Eerste Wereldoorlog ging Spyker opnieuw de concurrentie aan met Rolls Royce om de beste auto ter wereld te bouwen, de Spyker C4. Deze werd voorzien van een motor die werd gebouwd door de befaamde ingenieur Wilhelm Maybach. In 1920 kreeg de Spyker C4 veel publiciteit door een fameus record van Rolls Royce te verbeteren. In een non-stop-race van 36 dagen waarin het traject Nijmegen-Sittard eindeloos heen en weer werd gereden, verbeterde een Spyker C4 het bestaande record van 24.000 kilometer van een Rolls Royce. De Spyker legde liefst 30.000 kilometer af. Van deze unieke race werd door Haghe Film een film gemaakt die op deze site ONLINE te zien is (zie lijst met films: "Spyker vestigt wereldafstandsrecord"). In 1922 vestigde de Spyker ook een 24-uurs snelheidsrecord met een gemiddelde van 119 km/uur.

In 1924 werd op de bouleverd van Scheveningen een autorace georganiseerd die uniek was voor Nederland en waar alle grote automerken van die tijd (Mercedes, Aries, Durant, Chevrolet en natuurlijk Spyker) aan meededen. Ook van deze race is door Haghe Film een uniek filmverslag gemaakt dat ONLINE te bekijken is. De spectaculaire stunts van Spyker bleken echter geen commercieel succes. In 1925 werd de productie gestaakt en een jaar later ging het bedrijf definitief failliet. In totaal had Spyker toen zo'n 1500 auto's geproduceerd.

In 1999 werd het merk Spyker opnieuw opgericht. Onder de naam Spyker Cars, met het oude logo!, worden nu exclusieve sportwagens gemaakt. In 2000 kwam de exclusieve Spyker C8 Spyder op de markt. Deze auto werd in de traditie van Spyker met de hand gemaakt.