Main Content

Het video-overzicht Een korte geschiedenis van wereldtentoonstellingen

  • 6 mei 2010
<p>Koningin Victoria opent de eerste Wereldtentoonstelling in Crystal Palace in Hyde Park, Londen, 1851.</p>
Zoom

Koningin Victoria opent de eerste Wereldtentoonstelling in Crystal Palace in Hyde Park, Londen, 1851.

In Sjanghai is afgelopen vrijdag de Wereldtentoonstelling geopend. Nederland is aanwezig met de Happy Street, een paviljoen gebouwd rond het thema 'Better City, better future'. Van oudsher zijn de wereldtentoonstellingen etalages voor vooruitgang en culturele uitwisseling tussen de mensheid.

Wereldtentoonstellingen zijn ontstaan uit nationale exposities die sinds 1756 met name in Frankrijk werden gehouden. In 1851 werd de eerste wereldtentoonstelling georganiseerd in Londen. Sindsdien zijn er vier tijdperken te onderscheiden in de thematiek. Bekijk unieke beelden vanaf de expositieterreinen. Met de oudste opnames (Parijs 1900), de oudste kleuropnames (New York 1939) en een selectie van Nederlandse paviljoens door de jaren heen.

Industrialisatie (1851-1938)
In het voetspoor van het negentiende eeuwse vooruitgangsdenken en de koloniale periode waren de expo's tussen 1851 en 1938 gericht op handel en technologische vooruitgang. Met name de tentoonstellingen in Londen (1851), Chicago 1893, Parijs 1900 en San Francisco 1915 zijn exemplarisch voor deze periode. De wereldtentoonstelling vestigt zich als 'merk', onder meer door de presentatie van uitvindingen zoals de telefoon. Klik op de links en kijk naar beelden van:

  • 1900 - Parijs: "Exposition Universelle"
    De oudste bewegende opnames vanaf een Wereldtentoonstelling.
  • 1915 - San Francisco: "Panama-Pacific"
    Voor San Francisco betekende de expo een doorstart na de aardbeving van 1906. Prachtige beelden.
  • 1930 - Antwerpen: "Exposition internationale coloniale, maritime et d'art flamand"
  • 1933 - Chicago: "Century of progress"
    De zegeningen van de techniek stonden centraal, ook het zeppelin-wonder bracht een bezoek.
  • 1935 - Brussel
    Zevende keer dat België gastheer was van de wereldtentoonstelling. Ook prinses Juliana bracht een bezoek.

    Uitwisseling van cultuur (1939-1987)
    Met de wereldtentoonstelling van 1939 in New York wordt een nieuwe periode ingeluid. Specifieke culturele thema's krijgen de nadruk, evenals de mensheid en wat mensen met elkaar verbindt. Interculturele dialoog en het uitwisselen van oplossingen voor globale problematiek staan centraal. De tentoonstellingen zijn sterker gericht op de toekomst en technologie en uitvindingen verschuiven naar de achtergrond. Kenmerkend voor deze periode:

  • 1939 - New York: "Building the world of tomorrow"
    Kijk naar de eerste kleuropnames van een wereldtentoonstelling.
  • 1958 - Brussel
    Voor het eerst sinds 1939 werd er weer een wereldtentoonstelling georganiseerd. Het Atomium was onbetwist middelpunt.
  • 1964 - New York: "Peace through understanding"
    Een enorme holle globe vertegenwoordigde de hoop op een wereld waar vrede en begrip tussen de volken mogelijk was.
  • 1967 - Montreal: "Expo 67"
    Meest succesvolle wereldtentoonstelling twintigste eeuw.
  • 1970 - Osaka: "Progress and Harmony for Mankind"
    Voor het eerst in Japan. Ook Prins Bernhard bracht een bezoek.

    Profileren van naties (1988 tot heden)
    Vanaf de Expo '88 in Brisbane gebruiken landen de wereldtentoonstelling als plek om de eigen nationale identiteit te etaleren. Of om het in gepaste termen uit te drukken: voor nation branding. Paviljoens groeiden in dit proces uit tot weldoordachte reclamecampagnes. Tegenwoordig bevatten de Expo's elementen uit alle drie de periodes.