Toen in april 1983 bekend werd dat de paus in 1985 naar Nederland zou komen, varieerden de reacties van lauw tot openlijk vijandig. Dat dit bezoek zo’n tien miljoen gulden moest kosten,was het eerste punt van kritiek. Maar er waren ook principiële bezwaren: wilde Nederland wel iets te maken hebben met een conservatief kerkleider, die er volgens velen archaïsche opvattingen ten opzichte van homo’s en vrouwen op nahield?

Er waren verschillende anti-pausbezoek-comités die dreigden met ludieke of gewelddadige verstoringen van het geplande bezoek. Uiterst vreemdzaam was een bundel van Michel van der Plas met open brieven van vooraanstaande katholieken, die betoogden waarom de paus beter thuis kon blijven.

Popie Jopie

Minder zwaarwichtig maar niet minder irritant was het liedje dat die weken helemaal grijs werd gedraaid: ‘Popie Jopie’ van Pisa-presentatoren Henk Spaan en Harry Vermeegen. Kardinaal Simonis was zeer geërgerd over deze parodie: “Zo ga je niet met het heilige om wat anderen heilig is. Dit zouden wij eens moeten doen met Mohammed of met een belangrijke Imam. Dan zou de hele wereld van de moslims terecht op stelten staan. Dat wij als katholieke bevolking deze ridiculisering wekenlang over ons heen hebben moeten laten gaan. En we waren totaal onverdedigbaar.”

Moord

En dat was maar een van de vele zorgen van Simonis: “Ik heb slapeloze nachten gehad. Er was hier tien dagen politie in huis, met honden en zo. Er waren bedreigingen, niet alleen aan het adres van de paus, maar ook aan ondergetekende.”

De dreigbrieven aan Simonis bleven geheim, maar die aan de paus waren openbaar. In Amsterdam hing namelijk een poster met de oproep: ‘F.15.000 beloning voor het liquideren van Karol Wojtyla, alias Paus Johannes Paulus II. Na twee eerdere pogingen moet het nu lukken!’ Op het hoofd van de paus was een schietschijf getekend, op zijn zegenende arm een hakenkruis.

Toen de paus hoorde van de poster en het bedrag dat voor hem was uitgeloofd, zei hij: “Non è molto”, ofwel: “Dat is niet veel.”

De organisatie van het pausbezoek keek later met spijt terug: “Het had nooit mogen gebeuren. Het geestelijke klimaat in Nederland was niet zo dat je daar de paus in kon inviteren.”

Andere Tijden sprak in 2003 met de betrokkenen van 1985. Deze uitzending is hier terug te zien.