Main Content

La Rafle is mooi, maar clichématig Franse film La Rafle vandaag in première

  • 2 september 2010
la rafle
Zoom
la rafle

Na het wat absurdistische Inglourious Bastards van Quentin Tarantino, gaat er op 2 september weer een op feiten gebaseerde film over de Tweede Wereldoorlog in première; de Franse film La Rafle. Onderwerp is één van de zwartste bladzijden uit de Franse geschiedenis, de razzia in Parijs op 16 juli 1942. Ruim 13.000 joden, waarvan 4500 kinderen werden in de vroege ochtend op die donderdag opgepakt en verzameld in het Vélodrome d’Hiver, een wielerstadion vlakbij de Eiffeltoren.

De opgepakte joden verbleven onder erbarmelijke omstandigheden in het stadion. Het Vélodrome d’Hiver had een glazen dak, maar dit was donkerblauw geschilderd zodat eventuele overvliegende bommenwerpers niets konden zien. Alle ramen waren dichtgetimmerd. De hitte in het stadion was verzengend. Uiteindelijk zette de Parijse brandweer de brandspuit open om wat verkoeling te brengen. Vijf dagen verbleven de joden in het Vel d’Hiv, waarna iedereen via Franse concentratiekampen naar Auschwitz werd gedeporteerd.

In Frankrijk was de film een behoorlijk succes, ongeveer 2,8 miljoen Fransen zagen La Rafle in de bioscoop. De overheid stimuleerde zelfs scholen om de film in het lesprogramma op te nemen. Maar de film deed ook stof opwaaien, omdat regisseuse Roselyne Bosch laat zien dat de rol van de Parijse politie, sommige burgers en de Franse bestuurders zacht gezegd dubieus was. Een razzia van die omvang kon nooit zonder medewerking van Fransen geslaagd zijn. Daarnaast kiest regisseuse Bosch ervoor om de film te beginnen met de zin ‘alle gebeurtenissen, zelfs de meest schokkende, hebben werkelijk plaatsgevonden, in die zomer van 1942.’ Dat is gewaagd, juist omdat het een speelfilm is en geen documentaire. De soms wat overdreven voorstelling van Hitler valt op, maar ook het leven in Parijs in 1942 is historisch niet altijd correct. Ook is de manier waarop de joodse families in Parijs neergezet worden wat clichématig.


Desondanks is La Rafle aangrijpend. De net afgestudeerde verpleegster Annette Monod (gespeeld door Mélanie Laurent, die ook in Inglourious Bastards speelde) komt voor het Rode Kruis helpen in het Vélodrome d’Hiver. Hier komt zij de joodse dokter David Sheinbaum (een mooie rol van Jean Reno) tegen. De verpleegster trekt het lot van de joden erg aan en vergezelt een groep joden naar het doorgangskamp Beaune-la-Rolande. Ze wil zelfs meegaan op transport naar Polen, niet wetend wat de joden te wachten staat.


In het populaire boek Haar naam was Sarah van de Frans-Britse schrijfster Tatiana de Rosnay wordt de Parijse razzia ook beschreven. In oktober komt hier de verfilming Elle s’appelait Sarah van uit met Kirstin Scott Thomas in de hoofdrol. Hieruit blijkt wellicht dat Frankrijk rijp is om zijn eigen geschiedenis onder ogen te komen, maar ook dat de Tweede Wereldoorlog onverminderd interessant is.