Uniek Sinterklaasfeest in februari Sint Pieterfeest in Grouw

Feitelijker ligt de oorsprong van het Sint Pieterfeest in een heidens voorjaarsfeest. Dit feest in vergeten geraakt, behalve in Grouw, waar Sint Petrus de beschermheilige is van het vissersdorp. Op 22 februari wordt binnen de katholieke kerk het leergezag (ex cathedra) met het feest van Petrus’ Stoel gevierd.

Inhoudelijk lijkt het Sint Pieterfeest zeer op het Sinterklaasfeest. Sint Pieter onderscheidt zich slechts door een witte mantel en een zwart paard. Ook heeft hij maar één zwarte Piet bij zich. Sint Pieter komt met een boot aan in Grouw op de zaterdag vóór zijn feestdag. Met de leerlingen van de basisscholen en de plaatselijke fanfare trekt een stoet door het dorp.

In de 19e eeuw was Sint Piter een man met kettingen om de voeten en een grote jas aan, met daarop snoep bevestigd. Zo ging hij van deur tot deur waarbij de kinderen steeds wat snoep van zijn jas mochten pakken. Onder invloed van de Grouwster kleuterjuf mejuffrouw Jansen werd de opzet van het feest veranderd en “gereviltaliseerd”. Zij bedacht rond 1900 de huidige Sint Piter-viering, waarin de jeugd een centrale plaats innam..

In de Leeuwarder Courant wordt het Sint Pieterfeest voor het eerst genoemd in 1872 in een advertentie voor “alle soorten van borstplaat, chocolade en suikerwerken”, van bakker Bartele J. Bouma, “mr. bakker bij de Brug”.

Dat het Sint Pieterfeest nieuw leven is ingeblazen, blijkt uit lange artikelen in de Leeuwarder Courant van 24 februari 1905 en 3 april 1905 van de in Grouw geboren, destijds in Haarlem woonachtige J.B. Schepers. Schepers had in 1897 in Haarlem het “Frysk Selskip” opgericht, de eerste afdeling buiten Friesland van deze in 1844 opgerichte Friese culturele vereniging.

Aangaande het Sint Pieterfeest concludeert Schepers:

Zo is Sint Pieter gebleven een heel natuurlijk mengsel van de oud-germaanse goden Donar, met de oorspronkelijk ook germaansche Nikolaas en Wodan, maar hij bljjft de voorjaarsbrenger als het rijmpje zegt:

Sint Piters dei
Den grienet de wei
Dan bakt mem strou
Dan keallet de kou
Dan leit de bin
Dan het de huwsman it nei syn sin.

Het Sint Pieterfeest in Grouw werd drie keer door Polygoon gefilmd: in 1937, 1948 en 1958.