Presentatie: Paul van der Gaag en Jos Palm

10.00-11.00:

Een basisschool in Almere gaat het dragen van een schooluniform verplicht stellen. Een unicum voor Nederlandse scholen? Onderwijshistoricus Nan Dodde over het fenomeen schooluniform.

Deze week deed Christen Unie leider Arie Slob een oproep om met behulp van de overheid onze kooplustige levensstijl te versoberen.
Een gesprek over de aloude spreekwoordelijke Hollandse spaarzaamheid en zuinigheid met geldhistoricus Gerard Borst van het Geldmuseum in Utrecht en bezig met een proefschrift over de besparingen van de gewone arbeidsman in Nederland, 1850-1940 en met oud Robeco topman Jaap van Duijn en auteur van het onlangs verschenen boek 'De Schuldenberg. Hoe de wereldwijde schuldenlast ons allemaal gaat raken'.

De column van de journalist en oud-nieuwslezer Philip Freriks.

Historicus Jan van Herwaarden over het heilige middeleeuwse boek van alle pelgrims naar Santiago de Compostella: de zeldzame zogenoemde 'Codex Calixtinus’, die onlangs gestolen werd uit de kathedraal van Compostella. De codex dateert uit de twaalfde eeuw en is vernoemd naar paus Calixtus II (ca. 1060-1124). Het werk bevat onder meer een pelgrimsgids voor bedevaartgangers naar Santiago de Compostella.

11.00-12.00:

De Middeleeuwse pestbacterie is mogelijk uitgestorven, de moderne pest en de zogenaamde zwarte dood uit de Middeleeuwen blijken niet meer dezelfde. De zwarte dood was een ernstige epidemie die tussen 1347 en 1351 door Europa raasde en miljoenen slachtoffers maakte. De pest is ook nu nog een voorkomende ziekte. Sander Becker, wetenschapsjournalist, over de pestbacterie.

11.25 Het Spoor terug: Fanny Schoonheyt
Fanny Schoonheyt ( Rotterdam 1912-1961) was de enige Nederlandse vrouw die met de wapens in de hand heeft deelgenomen aan de Spaanse Burgeroorlog. Ze verwierf er in korte tijd faam als ‘het dapperste meisje van Barcelona’ en ‘de koningin van de mitrailleur’. Yvonne Scholten kwam haar naam tegen in 1986 in een boekje van Jef Last over Spanje. Ze maakte in ‘86 een uitzending voor de VPRO-radio die wij vandaag (gedeeltelijk) herhalen. Vier jaar geleden hervatte zij de research naar het leven van deze geheimzinnige vrouw. Directe aanleiding waren de berichten over een andere Nederlandse vrouw in de guerilla, Tanja Nijmeijer. Het toeval wilde dat ongeveer tegelijkertijd het IISG ( Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis) de beschikking kreeg over een pakketje brieven van Fanny Schoonheyt, brieven uit Spanje over haar belevenissen tijdens de Spaanse Burgeroorlog. Die hernieuwde speurtocht resulteerde in een biografie “Fanny Schoonheyt. Een Nederlands meisje strijdt in de Spaanse Burgeroorlog”, uitgegeven door Meulenhoff, augustus 2011.

Na afloop van het Spoor terug een gesprek met Yvonne Scholten over haar zoektocht naar Fanny Schoonheyt en de net verschenen biografie.